Seminarium Fizyki Jądra Atomowego
sala 1.01, ul. Pasteura 5
dr hab. Elżbieta Stephan (Uniwersytet Śląski, Katowice)
Układy kilku nukleonów jako laboratorium do badania oddziaływań jądrowych
Oddziaływania między nukleonami stanowią podstawę do zrozumienia własności jąder oraz opisu obserwabli w reakcjach jądrowych. W ostatnich latach bardzo dynamicznie rozwijają się techniki pozwalające na obliczenia struktury jąder o niewielkich i pośrednich masach oraz stanów materii jądrowej, bazujące na potencjałach konstruowanych w oparciu o nukleonowe i mezonowe stopnie swobody. Są to zarówno tzw. potencjały realistyczne uzupełnione o siłę trzynukleonową, jak i potencjały wynikające z Chiralnej Efektywnej Teorii Pola. Miejscem, gdzie takie oddziaływania mogą zostać przetestowane w sposób najbardziej wielostronny i precyzyjny, są układy trzech, a ostatnio także czterech nukleonów. Dla takich najprostszych układów możliwe są dokładne obliczenia obserwabli w reakcjach jądrowych, choć w przypadku czterech nukleonów są one jeszcze ograniczone do niewielkich energii. Precyzyjne pomiary obserwabli w szerokim zakresie energii są drogą do potwierdzenia jakości opisu oddziaływań, czy też do znalezienia ewentualnych nieścisłości. Badania rozpraszania sprężystego nukleon-deuteron oraz reakcji rozbicia deuteronu w zderzeniu z protonem dostarczają wielu komplementarnych informacji. Podczas seminarium zostaną przedstawione najnowsze wyniki eksperymentalne uzyskane w zakresie średnich energii skonfrontowane z przewidywaniami teoretycznymi. Zostaną również krótko omówione trwające i planowane pomiary, w tym badania układów kilku nukleonów prowadzone w Centrum Cyklotronowym Bronowice w Krakowie.